Thanh bên bài viết

PDF
Số xuất bản: Tập 22 Số 3 (2026)
Chuyên mục: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
DOI: 10.56283/1859-0381/1057
Ngày xuất bản: 28/06/2026
Lượt xem 0
Lượt tải xuống 0
Trích dẫn bài báo
1.
Bùi TKT, Trần QB. TỐI ƯU QUY TRÌNH PHÂN TÍCH ĐA HÌNH ĐƠN NUCLEOTIDE LPL RS320 LIÊN QUAN VỚI RỐI LOẠN LIPID MÁU SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP MỒI ĐẶC HIỆU ALEN. Tạp chí Dinh dưỡng và Thực phẩm. 2026;22(3):159-166. doi:10.56283/1859-0381/1057

TỐI ƯU QUY TRÌNH  PHÂN TÍCH ĐA HÌNH ĐƠN NUCLEOTIDE LPL RS320 LIÊN QUAN VỚI RỐI LOẠN LIPID MÁU SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP MỒI ĐẶC HIỆU ALEN 

Bùi Thị Khánh Thuận1, Trần Quang Bình2,
1 Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định
2 Viện Dinh dưỡng, Hà Nội

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Xây dựng quy trình phân tích kiểu gen của đa hình đơn nucleotide LPL rs320 (SNP LPL rs320) bằng phương pháp mồi đặc hiệu alen (AS-PCR) trên các mẫu ADN được tách từ máu toàn phần ở người trưởng thành từ 40-64 tuổi.

Đối tượng và phương pháp: Phân tích kiểu gen của SNP LPL rs320 trên 80 mẫu ADN của người Việt Nam bằng phương pháp AS-PCR, trong đó có sử dụng phần mềm để thiết kế mồi đặc hiệu alen và thực hiện các kĩ thuật sinh học phân tử để tối ưu hoá các cặp mồi, chu trình nhiệt của các phản ứng. Phương pháp giải trình tự Sanger được lựa chọn để xác định kiểu gen chuẩn của đa hình đơn nucleotide này.

Kết quả: Quy trình phân tích kiểu gen gồm các cặp mồi, thành phần phản ứng và chu trình nhiệt cho phản ứng nhân gen của SNP LPL rs320 bằng phương pháp AS-PCR được xây dựng và tối ưu trên các mẫu ADN người trưởng thành. 

Kết luận: Quy trình AS-PCR để phân tích SNP LPL rs320 có độ chính xác cao, cho kết quả nhanh và có thể lặp lại trên quần thể mẫu lớn cũng như ở các quần thể khác nhau nhằm tiến tới thực hiện nghiên cứu mối liên quan của đa hình này với bệnh rối loạn lipid máu và một số bệnh khác ở người Việt Nam.

Từ khóa

AS-PCR, xác định kiểu gen, gen LPL, rối loạn lipid máu, rs320.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Bộ Y tế. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh rối loạn chuyển hóa, nội tiết. Quyết định số 3879/QĐ-BYT ngày 30/9/2014. 2014.
2. Hoàng Văn Minh. Điều tra quốc gia các yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm tại Việt Nam. 2021.
3. Teslovich TM, Musunuru K, Smith AV, Edmondson AC, Stylianou IM, Koseki M, et al. Biological, clinical and population relevance of 95 loci for blood lipids. Nature. 2010 Aug;466(7307):707–13. doi: 10.1038/nature09270.
4. Daoud MS, Ataya FS, Fouad D, Alhazzani A, Shehata AI, Al-Jafari AA. Associations of three lipoprotein lipase gene polymorphisms, lipid profiles and coronary artery disease. Biomed Rep. 2013;1(4):573-82. doi:10.3892/br.2013.126
5. rs320 (SNP) - Population genetics - Homo_sapiens - Ensembl genome browser 113. Accessed October 21, 2024. Available from https://asia.ensembl.org/Homo_sapiens/Variation/
6. Wangkumhang P, Chaichoompu K, Ngamphiw C, Ruangrit U, Chanprasert J, et al. WASP: a Web-based Allele-Specific PCR assay designing tool for detecting SNPs and mutations. BMC Genomics. 2007 Aug 14;8:275. doi:10.1186/1471-2164-8-275.
7. SNP - NCBI [Internet]. Nih.gov. 2026 [cited 2026 Jun 1]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/snp/?term=rs320
8. Primer3 Input [Internet]. primer3.ut.ee. Accessed June 1, 2026. Available from: https://primer3.ut.ee/
9. Ahmed Z, Zeeshan S, Mendhe D, Dong X. Human gene and disease associations for clinical‐genomics and precision medicine research. Clin Transl Med. 2020 jan;10(1):297-318. doi: 10.1002/ctm2.28.
10. Santamarina-Fojo S, Dugi KA. Structure, function and role of lipoprotein lipase in lipoprotein metabolism. Curr Opin Lipidol. 1994 Apr;5(2):117-25. doi:10.1097/00041433-199404000-00008.
11. Goodarzi MO, Guo X, Taylor KD, Quinones MJ, Saad MF, Yang H, et al. Lipoprotein Lipase Is a Gene for Insulin Resistance in Mexican Americans. Diabetes. 2003 Dec 23;53(1):214–20. 10.2337/diabetes.53.1.214
12. Barcellini-Couget S, Pradines-Figuères A, Roux P, Dani C, Ailhaud G. The regulation by growth hormone of lipoprotein lipase gene expression is mediated by c-fos protooncogene. Endocrinology. 1993 Jan;132(1):53-60. doi:10.1210/endo.132.1.8419145.
13. Ezzat, El Abd Need, Mahmoud Ema, El Sheimy Ha. Study of Lipoprotein Lipase gene variants in dyslipidemic type-2 diabetes mellitus. Egypt J Hosp Med. 2023;90(1):1102-8.
14. Darawi MN, Ai-Vyrn C, Ramasamy K, et al. Allele-specific polymerase chain reaction for the detection of Alzheimer’s disease-related single nucleotide polymorphisms. BMC Med Genet. 2013;14(1):27.
15. Tun KLP, Latt AZ, Naing WPP, Htwe SS, Ko YK, Mar WW, et al. Identification of JAK2 (V617F) mutation in myeloproliferative neoplasms by using Allele Specific Polymerase Chain Reaction (AS-PCR). Am J Mol Biol. 2020;10(4):4. 10.4236/ajmb.2020.104019
16. Mai Phương Thảo, Lê Thị Kim Hoàng. Xây dựng quy trình AS-PCR xác định điểm đa hình rs2231142 trên gen ABCG2. Y Học Tp Hồ Chí Minh. 15/3/2018;22(1):224-30.
17. Bogari NM, Aljohani A, Dannoun A, Elkhateeb O, Porqueddu M,et al. Association between HindIII (rs320) variant in the lipoprotein lipase gene and the presence of coronary artery disease and stroke among the Saudi population. Saudi J Biol Sci. 2020 Aug;27(8):2018-24. doi: 10.1016/j.sjbs.2020.06.029.
18. Cao L, Li Q, Chen X. The HindIII and PvuII polymorphisms of lipoprotein lipase (LPL) gene reduce the risk of ischemic stroke (IS). Medicine (Baltimore). 2018 May;97(18):e0483. doi: 10.1097/MD.0000000000010483.
19. Phạm Thị Bích Đào, Dương Tuấn Linh, Bùi Thị Thúy Nga, Nguyễn Ánh Ngọc, Trần Quang Thuyên, et al. Tối ưu quy trình phân tích đa hình đơn nucleotide rs320 thuộc gen lipoprotein lipasa ở người Việt Nam. HNUE J Sci. 2020. 65(3):123-9. doi:10.18173/2354-1059.2020-0015.