TÌNH TRẠNG DINH DƯỠNG VÀ HỘI CHỨNG CHUYỂN HOÁ Ở NGƯỜI BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TÝP 2 ĐIỀU TRỊ NGOẠI TRÚ TẠI TRUNG TÂM Y TẾ NAM ĐỊNH NĂM 2025
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Đánh giá tình trạng dinh dưỡng và mô tả hội chứng chuyển hoá (HCCH) ở người bệnh đái tháo đường típ 2 tại Trung tâm Y tế Nam Định năm 2025.
Phương pháp: Nghiên cứu cắt ngang được thực hiện trên 205 bệnh nhân đái tháo đường típ 2. Phỏng vấn trực tiếp đối tượng bằng bộ câu hỏi thiết kế sẵn để thu thập thông tin về đặc điểm chung, chỉ số nhân trắc, chỉ số huyết áp. Chỉ số sinh hóa được thu thập từ kết quả xét nghiệm máu của đối tượng từ trung tâm Y tế Nam Định. Phân loại tình trạng dinh dưỡng theo chỉ số khối cơ thể. Các yếu tố liên quan đến HCCH được xác định bằng phân tích hồi qui đa biến logistic.
Kết quả: Tỷ lệ thừa cân là 37,1%, tỷ lệ thiếu năng lượng trường diễn chiếm 8,8%. Tỷ lệ HCCH là 65,4%, tuổi ≥60, thừa cân/béo phì và thời gian mắc đái tháo đường ≥5 năm có liên quan có ý nghĩa thống kê với hội chứng chuyển hóa (p < 0,05). Trong phân tích đa biến, chỉ có thừa cân-béo phì là yếu tố liên quan độc lập với hội chứng chuyển hóa (OR = 2,85; 95%CI: 1,50–5,40; p = 0,001).
Kết luận: Tỷ lệ thừa cân chiếm tỷ lệ cao ở người bệnh đái tháo đường típ 2. HCCH phổ biến ở bệnh nhân đái tháo đường và có liên quan chặt chẽ với thừa cân - béo phì, tuổi, và thời gian mắc bệnh kéo dài. Cần tăng cường sàng lọc và kiểm soát các yếu tố nguy cơ chuyển hóa nhằm giảm nguy cơ biến chứng tim mạch.
Từ khóa
Hội chứng chuyển hóa, yếu tố liên quan, tình trạng dinh dưỡng., Đái tháo đường típ 2
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Irini Genitsaridi, Paraskevi Salpea, Salim A, Seyedeh Forough Sajjadi, Tomic D, James S, et al.. 11th edition of the IDF Diabetes Atlas: global, regional, and national diabetes prevalence estimates for 2024 and projections for 2050. Lancet Diabetes Endocrinol. 2026;14(2):149–56. doi:10.1016/S2213-8587(25)00299-2.
3. Vũ Thị Lan Phương, Nguyễn Trọng Hưng, Phan Hướng Dương, Nguyễn Thị Lan Hương. Hội chứng chuyển hóa ở người bệnh đái tháo đường típ 2 điều trị nội trú tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương, năm 2019–2020. Tạp chí Dinh dưỡng và Thực phẩm. 29/4/2022;16(2):111–8.
4. Trần Văn Được, et al. Hội chứng chuyển hóa và một số yếu tố liên quan ở người bệnh đái tháo đường típ 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện đa khoa khu vực Ngọc Hồi năm 2024. Có sẵn tại: https://bvdkkvnhkt.org.vn/hoat-dong/nghien-cuu-khoa-hoc/hoi-chung-chuyen-hoa-va-mot-so-yeu-to-lien-quan-o-nguoi-benh-dai-thao-duong-tip-2-dieu-tri-ngoai-tru-tai-benh-vien-da-kh.html
5. Hoàng Thị Thu Hằng và cs. Hội chứng chuyển hóa và một số yếu tố liên quan ở người bệnh đái tháo đường típ 2 tại Bệnh viện 19-8 (2024–2025). Tài liệu Hội nghị Khoa học Dinh dưỡng Toàn quốc; 2025.
6. World Health Organization. WHO STEPwise approach to noncommunicable disease risk factor surveillance (STEPS): manual. Geneva: World Health Organization; 2017. Available from: https://www.who.int/ncds/surveillance/steps
7. International Diabetes Federation. The IDF consensus worldwide definition of the metabolic syndrome. Brussels: International Diabetes Federation; 2005. Available from: https://www.idf.org
8. Ranasinghe P, Mathangasinghe Y, Jayawardena R, Hills AP, Misra A. Prevalence and trends of metabolic syndrome among adults in the Asia-Pacific region: a systematic review. BMC Public Health. 2017 Jan 21;17(1):101. doi:10.1186/s12889-017-4041-1.
9. Dang AK, et al. Prevalence of metabolic syndrome and its related factors among Vietnamese people: a systematic review and meta-analysis. Diabetes Metab Syndr. 2022 Apr;16(4):102477. doi:10.1016/j.dsx.2022.102477.
10.World Health Organization. Obesity and overweight. Geneva: World Health Organization; 2023. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight